ทำไม QR Code ถึงสแกนไม่ได้

QR Code ที่ใช้ไม่ได้เกือบทุกกรณีเกิดจากเก้าเรื่องนี้ รายการด้านล่างเรียงตามลำดับความถี่ที่มักเป็นสาเหตุจริง การไล่จากบนลงล่างจึงเป็นทางที่เร็วที่สุดในการหาคำตอบ

ก่อนเริ่ม ให้ยืนยันก่อนว่าโค้ดใช้ได้บนหน้าจอ ลองสแกนจากจอคอมพิวเตอร์โดยตรง ถ้าบนจอใช้ได้แต่บนกระดาษไม่ได้ ปัญหาอยู่ที่การพิมพ์ ซึ่งคือสาเหตุข้อ 1 ถึง 5 แต่ถ้าบนจอก็ใช้ไม่ได้ ให้ข้ามไปข้อ 6

1. พิมพ์เล็กเกินไป

เป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุด ทิ้งห่างข้ออื่นอย่างชัดเจน

หลักที่ใช้กันคือ อัตราส่วน 10:1 นำระยะที่ต้องการสแกนหารด้วยสิบ จะได้ความกว้างขั้นต่ำของโค้ด โค้ดที่สแกนจากระยะ 2 เมตร ต้องกว้างราว 20 ซม. ส่วนโค้ดบนป้ายตั้งโต๊ะที่สแกนในระยะเอื้อมมือ ต้องราว 5 ซม.

หากเล็กกว่าประมาณ 2 ซม. โค้ดส่วนใหญ่จะเริ่มมีปัญหาไม่ว่าจะสแกนใกล้แค่ไหน เพราะขนาดเม็ดหมึกของเครื่องพิมพ์และความละเอียดของกล้องแยกแยะแต่ละช่องไม่ออกแล้ว

รายละเอียดเพิ่มเติมอยู่ในขนาด QR Code ที่เหมาะกับงานพิมพ์

2. ตัดขอบขาวรอบโค้ดออก

ขอบขาวรอบ QR Code เป็นส่วนหนึ่งของตัวโค้ด มาตรฐานกำหนดความกว้างไว้ที่สี่ช่อง ซึ่งราวเท่ากับความกว้างของสี่เหลี่ยมมุมหนึ่งอัน

นักออกแบบตัดมันทิ้งอยู่เสมอ เพราะดูเหมือนพื้นที่ที่เสียเปล่า แต่ความจริงไม่ใช่ เครื่องสแกนใช้มันหาขอบเขตของโค้ด โค้ดที่วางชิดกับพื้นสี รูปภาพ หรือขอบการ์ด มักใช้ไม่ได้เพราะเหตุนี้เพียงข้อเดียว

3. ความต่างของสีไม่พอ

เครื่องสแกนต้องการช่องสีเข้มบนพื้นสีอ่อน มีสามอย่างที่ทำลายเงื่อนไขนี้

• โค้ดสีอ่อนบนพื้นเข้ม (สลับสี) เครื่องสแกนบางตัวอ่านได้ แต่หลายตัวอ่านไม่ได้ ไม่คุ้มที่จะเสี่ยงในงานพิมพ์
• คู่สีที่ต่างกันน้อย โค้ดสีพาสเทลบนพื้นครีมอาจดูดีบนหน้าจอ แต่กล้องอ่านไม่ออก ถ้าแปลงเป็นภาพขาวดำแล้วแยกไม่ออก ก็จะสแกนไม่ได้
• พิมพ์ลงบนพื้นสีหรือพื้นลวดลาย โดยไม่มีแผ่นสีอ่อนทึบรองไว้ใต้โค้ด

สีดำบนพื้นขาวสแกนได้แน่นอน นอกจากนั้นคือการเสี่ยงแทนลูกค้าของคุณ

4. พื้นผิวหรือการเคลือบรบกวนกล้อง

การเคลือบเงา ฟอยล์ และกระจก สะท้อนแสงเข้ากล้องพอดีในมุมที่คนถือโทรศัพท์ตามธรรมชาติ การเคลือบด้านสแกนได้ดีกว่ามาก

พื้นผิวโค้ง เช่น ขวด แก้ว กระป๋อง ทำให้ตารางบิดเบี้ยว โค้ดขนาดเล็กทนความโค้งได้ดีกว่า และการเพิ่มระดับการกู้คืนข้อมูลช่วยได้

ผ้าและกระดาษที่มีผิวสัมผัสทำให้ขอบของแต่ละช่องเบลอ ควรพิมพ์ใหญ่กว่าที่หลัก 10:1 แนะนำ

5. ภาพถูกยืดหรือลดคุณภาพ

QR Code ต้องเป็นสี่เหลี่ยมจัตุรัสเสมอ การย่อขยายแบบไม่เท่ากันทุกด้านในโปรแกรมจัดหน้าจะทำให้ช่องกลายเป็นสี่เหลี่ยมผืนผ้า และตารางอ่านไม่ออก

การขยายไฟล์ PNG ขนาดเล็กให้ใหญ่ขึ้นทำให้ขอบนุ่มและเบลอ ควรย่อลงจากไฟล์ขนาดใหญ่เสมอ หรือดีกว่านั้นคือใช้ไฟล์ SVG ซึ่งเป็นเวกเตอร์ จึงคมชัดทุกขนาด เครื่องมือของเราให้ทั้งสองแบบ

ระวังเรื่องการบีบอัดด้วย QR Code ที่บันทึกเป็น JPEG คุณภาพต่ำจะมีเงาซ้อนรอบขอบทุกเส้น ควรใช้ PNG หรือ SVG ห้ามใช้ JPEG

6. ใส่ข้อมูลมากเกินไป

ยิ่งเข้ารหัสข้อมูลมาก โค้ดยิ่งต้องใช้จำนวนช่องมากขึ้น และแต่ละช่องยิ่งเล็กลงเมื่อพิมพ์ที่ขนาดเท่าเดิม

URL ยาว 300 ตัวอักษรที่มีพารามิเตอร์ติดตามผลพ่วงมา จะได้โค้ดที่ถี่จนเห็นได้ชัด และต้องพิมพ์ใหญ่กว่าโค้ดที่มี URL สั้นมาก ถ้าโค้ดของคุณดูเหมือนจอโทรทัศน์ไม่มีสัญญาณ นี่คือสาเหตุ

ควรย่อ URL ก่อนสร้างโค้ด การตัดพารามิเตอร์ utm_ ออก หรือใช้ลิงก์สั้น มักเปลี่ยนโค้ดจากสแกนไม่ได้ให้สแกนสบายที่ขนาดพิมพ์เท่าเดิม

7. ระดับการกู้คืนข้อมูลต่ำเกินไปสำหรับสภาพการใช้งาน

ระดับ L แทบไม่เหลือพื้นที่ให้ผิดพลาด สำหรับของที่ถูกหยิบจับ พับ หรือตากแดดตากฝน ควรใช้ระดับ Q หรือ H

หากคุณใส่โลโก้ไว้ตรงกลาง นี่น่าจะเป็นสาเหตุ โลโก้ทำลายข้อมูลบางช่อง แล้วระบบกู้คืนสร้างกลับขึ้นมา แต่ทำได้ถึงขีดจำกัดเท่านั้น ระดับ H ทนได้ราว 30% โลโก้ที่บังมากกว่านั้น หรือวางทับ finder pattern ที่มุมแทนที่จะอยู่ตรงกลาง จะทำให้โค้ดใช้ไม่ได้อย่างถาวร

ห้ามบัง finder pattern เด็ดขาด เพราะเครื่องสแกนจะหาตำแหน่งโค้ดไม่เจอ

8. เนื้อหาถูกต้องแต่การกระทำล้มเหลว

บางครั้งโค้ดสแกนได้ดี แต่ไม่มีอะไรเกิดขึ้น นั่นไม่ใช่ปัญหาการสแกน

• โค้ด Wi-Fi: เลือกประเภทการเข้ารหัสผิด มีช่องว่างแปลกปลอมในรหัสผ่าน หรือติ๊กช่องซ่อนเครือข่ายทั้งที่เครือข่ายมองเห็นได้ ดูวิธีสร้าง QR Code สำหรับ Wi-Fi
• URL: ลืมใส่ https:// หรือลิงก์ปลายทางเสีย
• อักขระพิเศษ ในรูปแบบที่มีโครงสร้าง เช่น Wi-Fi หรือ vCard ที่ไม่ได้ใส่อักขระหลีกตอนสร้างโค้ด

ลองถอดรหัสด้วยแอปอ่าน QR ที่แสดงข้อความดิบ จะบอกได้ทันทีว่าข้อมูลผิด หรือปลายทางผิด

9. ปัญหาอยู่ที่แอปสแกน ไม่ใช่ตัวโค้ด

ก่อนจะสั่งพิมพ์ใหม่ ลองใช้โทรศัพท์อีกเครื่อง Android รุ่นเก่าที่ไม่มี Google Lens เครื่องสแกนที่ฝังอยู่ในบางแอป และแอปกล้องบางตัว ทำงานได้แย่กว่าตัวอื่นอย่างเห็นได้ชัด

ถ้าสแกนได้กับสามเครื่องและไม่ได้กับเครื่องที่สี่ แสดงว่าโค้ดไม่มีปัญหา

การทดสอบที่ควรทำทุกครั้ง

ก่อนสั่งพิมพ์จำนวนมาก ให้เปิดไฟล์งานจริงบนหน้าจอโทรศัพท์ที่ขนาดเท่าที่จะพิมพ์ แล้วสแกนด้วยโทรศัพท์อีกเครื่อง ใช้เวลาไม่ถึงหนึ่งนาที แต่ดักสาเหตุข้อ 1 ถึง 7 ได้เกือบทั้งหมด ก่อนที่มันจะกลายเป็นค่าพิมพ์ใหม่

หากต้องสร้างโค้ดใหม่ เครื่องมือสร้าง QR Code ดาวน์โหลดไฟล์ SVG สำหรับงานพิมพ์ได้ และปรับระดับการกู้คืนข้อมูลได้โดยตรง